Het is een beetje zo’n ‘gebed zonder end’. Jeugdzorg doet – neem ik aan – z’n stinkende best om iets voor een kind of tiener te doen. Totdat ze 18 jaar zijn in elk geval. Want volgens de Nederlandse regeltjes staan de jongeren dan meteen op straat. Hoe dat uitpakt, is vanaf vandaag online te zien.
Laten we het antwoord maar meteen geven: het is niet best. Metro zag de eerste aflevering van Jeugdzorgstrijders van Pointer View (KRO-NCRV) al voor televisierubriek Blik op de Buis en kan niets anders concluderen. Pointer View behandelt maatschappelijke thema’s vanuit het perspectief van de jeugd en maakt als journalistiek jongerenlabel deel uit van onderzoeksplatform Pointer. Vier Nederlandse jongeren worden in deze serie gevolgd: Juul, Yudhis, Givano en Jean.
Jeugdzorgstrijders een herhaling van zetten, helaas
Deze kijker moet ook zeggen dat Jeugdzorgstrijders met de centrale vraag ‘wat gebeurt er met jongeren in de jeugdzorg als zij 18 worden?’ een herhaling van zetten is. De EO vroeg zich in 2024 in Verloren Jongeren namelijk precies hetzelfde af.
In de jeugdzorg betekent 18 jaar worden vooral onzekerheid
Dat is verder niet erg, want tegelijkertijd zegt het natuurlijk iets pijnlijks. We zijn twee jaar verder en er is niets veranderd. Dus documentairemakers vestigen de aandacht maar weer eens op de jeugdzorg. Voor veel leeftijdsgenoten staat 18 jaar worden in het teken van zelfstandigheid. Zij halen hun rijbewijs, gaan stemmen, doen een vervolgopleiding, beginnen aan hun eerste baan en gaan misschien al op zichzelf wonen. Voor jongeren in de jeugdzorg betekent het vieren van de 18e verjaardag echter vooral onzekerheid. Over wonen vooral en in het verlengde daarvan inkomen en begeleiding.
Yudhis belandde op zijn 6e al in de jeugdzorg
Voor wie Jeugdzorgstrijders gaat kijken: hier word je niet vrolijk van. Neem Yudhis (nu 18), die op zijn 6e al uit huis werd geplaatst. Door ruzie moest hij jeugdzorg al verlaten toen hij 17 jaar was. Kreeg hij toen misschien toch hulp van zijn ouders? Ehm… ja. „Ze kochten een tentje voor me, zodat ik in het bos kon slapen. Ik moest het verder zelf maar uitzoeken.”
Givano, ook 18 nu, raakte op zijn 16e dakloos toen hij door zijn moeder „uit huis werd getrapt”. Voor hem bleef hulp zelfs helemaal uit. „Zowel jeugdbescherming, zorginstanties als de politie zijn gebeld, maar ze deden niets. Ze hebben me aan mijn lot overgelaten.”
Juul trekt al twee jaar van onderhuur naar onderhuur
Juul is nu 20 en raakte na haar tijd in de jeugdzorg op haar 18e dakloos. Twee jaar lang trekt ze nu van onderhuur naar onderhuur, als dat er al is. Juul is angstig, heeft PTSS en is meestal gestrest. Zij doet altijd haar best om er verzorgd uit te zien, wat goed te zien is als zij voor de rechter verschijnt. Juul heeft namelijk een rechtszaak tegen de gemeente Wormerland aangespannen om een vaste woonplek te krijgen. Wat ze tot nu toe telkens meemaakte: „Als er wordt beloofd dat het goedkomt, komt het niet goed.”
Jean (20) tenslotte moest net als de anderen op zijn 18e een jeugdzorginstelling verlaten. Hij belandde er voor het eerst toen hij drie weken (!) jong was. De koude mededeling die hij twee jaar geleden kreeg: „We krijgen niet meer voor je betaald.” Hij kreeg wel hulp van een jongerenwerker die hij eerder meemaakte. Jean nu: „De maatschappij is hard. Zodra ze geen geld meer voor je krijgen, moet je het zelf maar uitzoeken.”
Wat je aan het kijken naar de uitzendingen van Jeugdzorgstrijders hebt? Eigenlijk niets, de jongeren waarover het gaat al helemaal niet. Het is vooral een beetje om moedeloos van te worden. Maar ja, dan kun je er maar beter wéér aandacht aan besteden.
Aantal blikken uit 5: 3
Jeugdzorgstrijders is vanaf vandaag (woensdag 15 juli) wekelijks te zien op het YouTube-kanaal van NPO Start Next.
Meer lezen over (nieuwe) programma’s op tv?
- Viggo Waas kreeg een zwaar herseninfarct toen hij 58 was, maar herstelde: ‘Ik begrijp dat ik geluk heb gehad’
- Handig: dove vrouw uit de kantine belandt in groot politieonderzoek, haar talent voor liplezen moet alles oplossen
- Thomas D. (25) vindt dat Nederland alleen voor witte mensen is en zei: ‘Remigratie redt levens’
- Danny Ghosen (47) duikt in de wereld van de medicijnmaffia: ‘Medicatie lucratiever dan drugs’
- Telefoon van Meddy (19) bleef na online shaming maar afgaan: ‘Toen zag ik mezelf naakt, op school riepen ze slet’
