Het blauwe licht van je telefoonscherm onderdrukt de productie van het slaaphormoon melatonine. Althans, dat is wat lange tijd is gedacht. Melatonine maakt je slaperig en daardoor wordt schermgebruik voor het slapengaan afgeraden. Maar klopt dat eigenlijk wel? Deskundigen schijnen inmiddels een ander licht op de kwestie.
De helft van de Nederlanders slaapt slecht, dat bleek onlangs uit onderzoek van EenVandaag. Een van de genoemde oorzaken in het onderzoek is laat schermgebruik. Maar in hoeverre heeft dat scherm eigenlijk invloed op je slaap? The New York Times-journalist Caroline Hopkins Legaspi ging in gesprek met de Amerikaanse hoogleraar psychiatrie Lauren E. Hartstein. Volgens haar is die link tussen blauw licht en slaap niet zo eenduidig als we dachten.
Wat zegt onderzoek over blauw licht en slaap?
Veel onderzoek naar het effect van blauw licht op onze slaap is niet representatief en bovendien verouderd, zegt Hartstein tegen The New York Times. Het blauwe licht onderdrukt dan wel de melatonineproductie in onze hersenen, het zorgt er niet per se voor dat we ook slechter slapen.
Chronobioloog Marijke Gordijn benadrukt dat in het programma Factcheckers van KRO-NCRV. „De hoeveelheid licht die afkomstig is van je telefoon is niet voldoende om de melatoninestijging te onderdrukken”, vertelt ze in het programma. Het blauwe licht dat afkomstig is van de mobiele telefoon is simpelweg niet krachtig genoeg. Het licht van een laptop kan er daarentegen wel voor zorgen dat de melatonineproductie volledig wordt gedempt.
Welke factoren spelen nog meer een rol?
Daarnaast blijkt uit onderzoek dat de mate waarin je slaap wordt aangetast door het licht van het scherm afhankelijk is van een aantal factoren. Zo speelt het een rol hoelang je naar je scherm kijkt alsmede hoe dicht je het scherm bij je ogen houdt, zegt slaapwetenschapper Mariana Figueiro tegen de Times. „Twee uur naar je iPad-scherm kijken, onderdrukt de aanmaak van melatonine wel, maar één uur niet.”
Ook de felheid van het scherm maakt verschil: hoe feller, hoe groter de kans dat je hersenen minder of geen melatonine vrijmaken. Bovendien zijn sommige mensen simpelweg gevoeliger voor blauw licht dan anderen.
Telefoongebruik in de avond
Toch is het lastig om met zekerheid te stellen of mensen echt slecht slapen door het blauwe licht of dat andere omstandigheden een rol spelen, zoals een partner die naast je ligt te woelen. Ook kan de content die je voor het slapen op je telefoon ziet je brein volgens Hartstein stimuleren en zorgen voor mentale onrust. Ook dat maakt het lastig om in slaap te vallen, schreef Metro al eerder.
Gordijn benadrukt dat: „Als jij met de telefoon iets doet wat je actief wakker houdt, zoals sociale media of reageren op WhatsApp, kan dat nog steeds je slaap verstoren.” Bovendien geldt ook: hoe langer je op je bed op je telefoon zit, hoe minder tijd je slapend doorbrengt.
Een eigen smartphone voor je dertiende? Onderzoekers raden het af
Blind vertrouwen op een menstruatie-app: is dat wel verstandig?
Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.
