Tim Hofman veegt in zijn nieuwste BOOS flink de vloer aan met jeugdkliniek Yes We Can. Volgens het BNNVARA-programma raken jongeren met mentale problemen door de opname van tien weken juist extra getraumatiseerd.
BOOS, dat nu online te bekijken is, ontvangt al langere tijd signalen van (oud-)cliënten. Hun ervaringen staan haaks op het beeld dat Yes We Can Clinics zelf schetst, stelt Tim Hofman: een laatste kans waar jongeren nooit slechter uitkomen dan dat ze erin gingen. Voor het onderzoek sprak hij met zijn redactie met meer dan honderd bronnen: ruim tachtig (oud-)cliënten, meer dan twintig (oud-)medewerkers en negen deskundigen. En, niet voor de camera, uiteindelijk ook met Yes We Can. Er volgden toen geen excuses.
Eerder een positief programma over Yes We Can
Yes We Can kwam eerder aan bod op Videoland. Ewout Genemans mocht voor het programma De Jeugdkliniek in 2021 en 2023 kijken hoe het er binnen aan toe ging. Genemans was onder de indruk en Metro op basis van de beelden die werden voorgeschoteld ook. In tv-rubriek Blik op de Buis gaven we een beoordeling van vier uit vijf. Metro bekeek nu ook de uitzending van Tim Hofman.
Genemans heeft gereageerd (BOOS heeft op YouTube een link met de reactie onder de documentaire toegevoegd). Het komt erop neer dat de tv-maker vindt dat hij zorgvuldig heeft gewerkt, de beelden aan alle betrokkenen vooraf heeft laten zien en goedkeuren en – in andere woorden – dat hij het moest doen met wat hij mocht zien.
Duizend jongeren per jaar in Yes We Can
Yes We Can Clinics in Hilvarenbeek werd opgericht door Jan Willem Poot, die zelf voor een verslaving in Schotland was behandeld. Dat sprak hem aan. Nu worden in de jeugdkliniek duizend jongeren (13-23 jaar) met meervoudige problematiek per jaar behandeld, terwijl er duizenden aanmeldingen zijn. De slogan: Als niets meer werkt. Poot is onlangs uitgekocht en wilde Tim Hofman om juridische redenen geen reactie op camera geven. Zijn online reactie is onder dezelfde link als die bij Ewout Genemans te lezen.
De eerste woorden in de BOOS-aflevering over Yes We Can, uit de mond van Hofman: „Als je misbruikt bent, moet je op zoek naar je eigen aandeel daarin. En bij suïcidale gedachten speel je je eigen begrafenis na.” Dat laatste gebeurde, niet letterlijk, bij de behandeling van de jonge Ishara. Zij verklaart dat ze na een zelfmoordpoging bij Yes We Can wel moest kijken naar haar nagespeelde begrafenis. Ze heeft er nog altijd nachtmerries van.
‘Geestelijke en lichamelijke mishandeling’
Inmiddels is Yes We Can Clinics volgens BOOS uitgegroeid tot een grote speler in de jeugdzorg, met zo’n vijfhonderd medewerkers en duizenden aanmeldingen per jaar. De groei is zichtbaar in de cijfers: in 2024 ligt de omzet rond de 56 miljoen euro en wordt er miljoenenwinst gemaakt.
„Het is een verdienmodel”, zegt de moeder van de ook in Yes We Can behandelde Nathan. Tim Hofman ontmoet haar met Nathans zus die bij BOOS aan de bel trok. Nathan was autistisch en depressief en wilde uiteindelijk zelfmoord plegen. Zijn moeder noemt de werkwijze binnen de muren van Yes We Can „geestelijke en lichamelijke mishandeling” en dat Nathan „werd gepest en vernederd”. De jongen wilde de kliniek na een week verlaten. Dat is toegestaan, maar hij werd binnengehouden met de woorden „als je nu gaat, dan is al je hoop weg”. De dood kwam er voor Nathan door suïcide eenmaal weer thuis toch, wat overigens niet één op één te herleiden is tot de behandeling in Yes We Can.
Reactie jeugdkliniek
De jeugdkliniek meldde zich tijdens het maken van deze BOOS al bij Hofman. Hij kreeg onder meer succesdocumenten over het behandelen toegestuurd. Hofman legde ze voor aan professor Pim Cuijpers die in het programma stelt „dat een masterstudent hiervoor bij mijn geen voldoende had gekregen”.
Tim Hofman stelde de nieuwe ceo van Yes We Can, Johan Linssen, voor om samen de uitzending te bekijken en dan een interview te doen. Dat kreeg hij eerder voor elkaar bij John de Mol, tijdens de BOOS over schandalen bij The voice of Holland. Linssen zag daar vanaf, maar wilde de redactie wel een rondleiding zonder camera geven. Dat vond Hofman dan weer niks. Uiteindelijk werd Yes We Can bezocht, maar Linssen verscheen niet in beeld.
‘Zorg bij Yes We Can altijd vrijwillig’
Afgelopen nacht heeft de jeugdkliniek toch een online statement geplaatst. Daarbij valt onder meer te lezen: ‘We hebben de verhalen gehoord van jongeren die hun tijd bij ons als pijnlijk, verwarrend of beschadigend hebben ervaren. Dit vinden we intens verdrietig. Seksueel misbruik is nooit de schuld van het slachtoffer; pesten en vernederen is ontoelaatbaar en hoort niet bij zorg; zorg bij Yes We Can Clinics is altijd vrijwillig. Als jij dat niet zo hebt ervaren, dan vinden wij dat verschrikkelijk.’
Denk jij aan zelfdoding? Je bent niet alleen. Neem contact op met 113 Zelfmoordpreventie via www.113.nl of bel 113 (lokaal tarief) of 0800-0113 (gratis).
BOOS is nu te zien op YouTube en ook via NPO Start.
Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:
Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.
