Zelf werd Israel van Dorsten wereldnieuws, toen hij ontsnapte aan zijn geïsoleerde gezin in Ruinerwold. Hij lijkt daarmee de perfecte gesprekspartner voor jongeren die uit een sekte ontsnapten. Vanaf vanavond zie je die gesprekken op tv, in de vierdelige reeks Klinkt als een sekte (EO).
Volgens Israel van Dorsten staat het fenomeen niet op zichzelf. Volgens ‘de zoon van Ruinerwold‘ telt Nederland tientallen gesloten (geloofs)bewegingen. De meesten daarvan bevinden zich onder de spreekwoordelijke radar. Het getal kunnen we dus niet checken, maar met belangstelling naar Klinkt als een sekte kijken kon Metro voor tv-rubriek Blik op de Buis natuurlijk wel.
Het is een beetje, toevallig zo lijkt het, de televisieweek van de sektes. Een sekte is een gesloten, vaak afgezonderde groep met meestal één leider dan wel goeroe. KRO-NCRV zond afgelopen weekend al een indrukwekkende (of beter: huiveringwekkende) documentaire over de Bhagwan uit.
Veel verhalen van ontsnappingen uit een sekte
Israel leefde onder het nogal heftige gezag van zijn vader jarenlang afgezonderd van de buitenwereld. Zijn zus Mar Jan ontsnapte uit het gezin in Ruinerwold en sprak daar jaren later met Metro over. Er ontsnappen veel meer jongeren aan een sekte. Israel ontmoet er op een geheime plek velen, in de aflevering van vanavond al vijf uit één sekte. De verhalen zijn vreselijk, hoe veilig zo’n gesloten gemeenschap in eerste instantie voor de geïnterviewden eerst leek. Israel, die in de serie ook over zijn jeugd vertelt: „Het is soms zo extreem dat je het bijna niet wilt geloven. En dat terwijl ik het nota bene zelf heb meegemaakt.”
Er komen in Klinkt als een sekte interessante vragen aan bod. Wanneer sloeg bewondering om het gevoel misleid te worden? Hoe werkt verdeel en heers (de titel van aflevering 1) in een gemeenschap? Hoe raak je erin gevangen en geïsoleerd, ondanks dat je misschien in een gewoon rijtjeshuis woont?
‘God laat zich zien via een gewoon mens’
Dat laatste is het geval in de sekte die vanavond aan bod komt. Een sekte zonder officiële naam, maar door de volgelingen ‘De Samenkomst’ genoemd. De groep heeft ene Wim als leider en ontstond in de jaren 80 uit een Bijbelstudieclub. Wat je van ex-boekhouder Wim moet geloven: God laat zich regelmatig zien via een gewoon mens. En goh! Laat die mens nou net Wim toch zijn… Je verwacht het niet hè?
‘De Samenkomst’ bestaat onder meer uit een Raad van Oudsten, mannen die worden gezien als geestelijk vaders. Wat aardig van die meneren om zich te ontfermen over hun gelovige onderdanen, zou je zeggen. Maar als je weet dat Wim meerdere vrouwen per geestelijk vader toewees, dan voel je de bui wel hangen. Dat bleef niet bij geestelijk alleen. De uitgetreden Sjacco duidt het wat specifieker: „Mijn vader had seks met m’n tante en mijn moeder met m’n oom. Iedereen was maar met elkaar seks aan het hebben.”
Doodverklaard door de sekte
Voor het hele verhaal van de sekte van Wim tippen we je graag de eerste uitzending. Goed gedaan door die Israel van Dorsten, maar vrolijk word je er niet van. Van Wim moeten de volgelingen 100 procent voor het geloof gaan, anders besta je voor de anderen niet meer. Het overkwam onder meer de weggelopen Gabriëlle, Prisca en Ingrid. Toen ze nog in de sekte waren, werden ze op een gegeven moment zelfs door hun vader en moeder volslagen genegeerd. De jongeren zeggen: „We zijn doodverklaard.”
Wim bleef niet stil, die noemde een van hen vervolgens ‘liegend vies vuil varken’. En dat terwijl hij daarvoor tienermeisjes vaak knuffelde en zoenen op de mond gaf. Het meest schokkende van de eerste Klinkt als een sekte misschien wel: in de jaren 90 verschenen er al klokkenluiders over deze gemeenschap op tv, terwijl hij nog steeds bestaat. Israel gaat persoonlijk verhaal halen bij Wim (dat doet hij ook bij de sektes die nog aan bod komen). De goeroe is niet thuis, dus gooit de Ruinerwoldzoon een brief in zijn bus. Wims antwoord laat zich raden.
Aantal blikken uit 5: 4
Klinkt als een sekte is vanaf vanavond (12 maart) vier keer op donderdag bij de EO om 20.25 uur te zien op NPO 3. De hele reeks is al te zien via NPO Start.
Meer lezen over (nieuwe) programma’s op tv?
Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.
